Page 137 - 78 ปี วันสันติภาพไทย "เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง"

ถ้าพิจารณาให้ดีจะเห็นว่า ขบวนการต่อต้านญี�ปุ่นเกิดข่�นตั�งแต่
เริ�มแรกที�ญี�ปุ่นบุกเข้าประเทศไทยทั�งในอเมริกา อังกฤษิ และในประเทศไทย

เอง และขบวนการเหล่านี�ได้ทราบเรื�องการดำาเนินงานของกลุ่มอื�นมาตั�งแต่
กลางปี 2485 แต่กว่าขบวนการเหล่านี�จะร่วมมือประสานกันได้ก็ตกราว ๆ
กลางปี 2487 คือ กินเวลาเกือบสองปี ปัญหาที�น่าจะถามก็คือว่า อะไรเป็น
อุปสรรคขัดขวางการทำางานร่วมกันของกลุ่มต่อต้านญี�ปุ่น คำาตอบเท่าที�
พอจะมีเหตุมีผลมีอยู่สองประการ ประการแรก คือ ความเห็นและนโยบาย
ของอเมริกาและอังกฤษิเกี�ยวกับประเทศไทยเป็นคนละแนวความคิด และ
ประการที�สอง ความไม่เข้าใจและความแตกแยกกันในกลุ่มคนไทยเอง

ในประการแรก นับตั�งแต่เริ�มต้นอเมริกาและอังกฤษิตกลงกันไม่ได้
ว่าจะจัดการอย่างไรกับประเทศไทย ในกรณีที�ประกาศเลิกล้มนโยบาย
ความเป็นกลางไปร่วมลงนามสัญญาพันธมิตรกับญี�ปุ่น เมื�อวันที� 21
ธันวาคม 2484 อังกฤษิเองเสนอเมื�อวันที� 24 ธันวาคม 2484 ให้ทูตไทย
ประจำากรุงลอนดอน “เป็นผู้แทนของชาวไทยเสรีแห่งประเทศไทย” แต่
กระทรวงการต่างประเทศอเมริกาออกประกาศเมื�อวันที� 19 มกราคม 2485

24
รับรองทูตไทยในวอชิงตันให้เป็น “ทูตของประเทศไทย” ตามเดิม อย่างไร
ก็ตาม ในวันที� 25 มกราคม 2485 เมื�อไทยประกาศสงครามกับอังกฤษิและ
อเมริกาอย่างเป็นทางการ ทั�งอังกฤษิและอเมริกาได้พิจารณาถ่งสถานภาพ
ทางการทูตกับประเทศไทยเสียใหม่ อังกฤษิถือการประกาศสงครามกับไทย
เป็นเรื�องจริงจังและประกาศสงครามโต้ตอบกับไทยทันทีในเดือนกุมภาพันธ์
2485 ส่วนอเมริกาไม่ได้ตอบโต้เหมือนอังกฤษิ กล่าวคือไม่ยอมประกาศ
สงครามกับไทย เพียงแต่อธิบายให้อังกฤษิทราบว่า หากกองทัพไทยทำาการ

ต่อต้านข่มขู่หรือขัดขวางการกระทำาใด ๆ ของฝ่ายสัมพันธมิตร รัฐบาล
อเมริกันจะถือว่ารัฐบาลไทยเป็นศัตรูกับรัฐบาลอเมริกัน และรัฐบาลอเมริกัน

24
กองจดหมายเหตุแห่งชาติ กรุงวอชิงตัน 892.00/1-1045, “Postwar Status of
Thailand,” 10 มกราคม 1945.

136 เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง