Page 54 - 78 ปี วันสันติภาพไทย "เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง"
P. 54
กระบวนการสร้างชาติไทยสมัยท่านผู้นำาได้รับกระแสผลักดันมากข่�น
เมื�อจอมพล ป. พิบูลสงคราม นำาประเทศเข้าร่วมรบในสงครามมหาเอเชีย
บูรพา และประกาศเป็นศัตรูกับฝ่ายสัมพันธมิตรเมื�อวันที� 25 มกราคม
2485 การสร้างความสำาน่กใหม่ในสังคมซำ่�งก่อนหน้านี�มุ่งอยู่ที�เรื�องเปลี�ยนชื�อ
ใหม่ของประเทศ ชื�อใหม่ของเชื�อชาติ เนื�อร้องใหม่ของเพลงชาติ และเพลง
สรรเสริญพระบารมี กลับเปลี�ยนทิศทางไปเป็นเรื�องปลุกใจด้วยลัทธิชาตินิยม
ปลูกฝังเลือดนักสู้แบบชายชาติทหาร ตลอดจนการสร้างเอกลักษิณ์ใหม่
ให้เป็นสังคม “ไทยเพื�อไทย” อย่างเข้มข้น
จอมพล ป. เชื�อว่า คนไทยต้องมีวัฒนธรรมสูงในสายตาของชาวโลก
จากเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ ประเทศในเอเชียต้องตกเป็นเมืองข่�นของ
ยุโรปและอเมริกาเพราะความด้อยวัฒนธรรม ขณะที�ประเทศไทยรักษิา
เอกราชไว้ได้ตลอดสมัยล่าอาณานิคมในคริสต์ศตวรรษิที� 19 และ 20
ก็เพราะพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวและพระบาทสมเด็จ
พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพัฒนาประเทศให้เข้าสู่ยุคความเจริญทาง
วัฒนธรรมได้ทันเวลา ฉะนั�นสิ�งจำาเป็นที�สุดของจอมพล ป. คือ การปรับสังคม
ไทยด้วยการเร่งรัดสร้าง “วัฒนธรรมไทย” กันอย่างจริงจัง และในทัศนะของ
จอมพล ป. ความมีวัฒนธรรมหมายถ่ง “การมีหัวใจเป็นไทยจริง ๆ รักไทย
จริง ๆ จะทำาอะไรก็ต้องเพื่อไทยจริง ๆ” 18
คงไม่เป็นเรื�องตีขลุมกันมากไป ถ้าจะพิจารณาว่า เมื�อไทยประกาศ
สงครามแปซำิฟิกนั�น จอมพล ป. พิบูลสงคราม เชื�อมั�นว่า เมืองไทยมีผู้นำา
ธรรมศาสตร์และการเมือง และของนักเรียนโรงเรียนอำานวยศิลป์ ภาพการเดินขบวน
ของชาวเชียงใหม่ ชาวอุทัยธานี ซำ่�งถือป้ายเขียนข้อความปลุกใจให้คนไทยตื�นตัวและ
สนับสนุนนโยบายของรัฐบาล โปรดดู รอง ศยามานนท์, อ้างแล้ว, หน้า 239-240 และ
พรภิรมณ์ เอี�ยมธรรม, บทบาททางการเมืองของหนังสือพิมพ์ไทย (2475-2488)
(กรุงเทพฯ : ไทยวัฒนาพานิช, 2520), หน้า 65.
18
“The Premier’s Speech on the Auspicious Occasion of the National Day” June
24, 2485, วิทยุสาร, ปีที� 4 ฉบับที� 8 สิงหาคม 2485.
บทที่ 2 : การสร้างชาติของจอมพล ป. พิบูลสงคราม 53
