Page 46 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2561"
P. 46
ในทางตรงกันข้าม การอธิบายเจตนารมณ์การก่อตั้งโดยยก
ข้อความเพียงบางตอนออกจากบริบทโดยรวมของคำากล่าว จนเป็นผล
ให้มหาวิทยาลัยแห่งนี้มีสถานะกลายเป็นเพียง “บ่อนำ้าดับความกระหาย”
โดยไม่เชื่อมโยงใดๆ เข้ากับระบอบรัฐธรรมนูญของคณะราษฎรเลย
จึงเป็นคำาอธิบายและการยกคำากล่าวของผู้ประศาสน์การมหาวิทยาลัยฯ
ออกจากบริบทซึ่งย่อมจะก่อความเข้าใจอันคลาดเคลื่อนต่อสาธารณชน
อย่างยิ่ง
ต�าแหนงผูส�าเร็จราชการแทนพระองค์ และจุดเริ่มตน “เสรีไทย”
เมื่อเกิดข้อขัดแย้งเกี่ยวกับนโยบายในหมู่คณะรัฐมนตรี
ภายหลังเหตุการณ์กองทัพญี่ปุ่นขยายอิทธิพลทางทหารเข้าสู่ดินแดน
ประเทศไทย ซึ่งนับเป็นจุดเริ่มต้นอย่างเป็นทางการของสงครามโลก
ครั้งที่ ๒ ในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก ทั้งนี้ ด้วยการร้องขอจากฝ่ายการทูต
ของญี่ปุ่น จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีในเวลานั้นได้ให้
นายปรีดีพ้นจากตำาแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง และแต่งตั้ง
ให้เป็นหนึ่งในคณะผู้สำาเร็จราชการแทนพระองค์ ในวันที่ ๑๖ ธันวาคม
๒๔๘๔
จากสถานการณ์ในเวลานั้น นายปรีดีเริ่มดำาเนินการอย่างเป็น
ขั้นเป็นตอนเพื่อแก้ไขสภานการณ์ที่เกิดขึ้นเฉพาะหน้า โดยเฉพาะอย่างยิ่ง
ปัญหาการรุกรานและล่วงลำ้าอำานาจอธิปไตยของประเทศไทย อีกทั้ง
ท่าทีของรัฐบาลในเวลานั้นที่ดูเหมือนจะโน้มเอียงเข้ากับฝ่ายญี่ปุ่นมาก
ยิ่งขึ้นทุกขณะ
ต่อมา เมื่อสถานการณ์เริ่มเกิดความชัดเจนมากขึ้น นายปรีดี
จึงวางแนวทางการดำาเนินงานไว้ ๓ ประการ กล่าวคือ
46 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๑
