Page 98 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2561"
P. 98
ย่อยไปไตร่ตรองว่ามีตรรกะ ความน่าจะเป็นจริง หรือหลักฐานสนับสนุน
หรือไม่ ถ้ามีแล้วค่อยคิดเชื่อ แต่ถ้าเจอหลักฐานหรือข้อมูลอะไรที่ตรงกัน
ข้ามหรือขัดแย้ง ก็ไม่ต้องเชื่อ และขอความกรุณาแจ้งหลักฐานเหล่านี้
ให้ท่านทราบบ้าง ท่านจะได้เข้าใจได้ถูกต้อง ตอนที่ฟังก็ทึ่งเลย เพราะไม่
เคยได้ยินอะไรที่ท้าทายอย่างนี้มาก่อน
เมื่อผมกลับมาอยู่ที่มหาวิทยาลัย ก็พิจารณาดูว่า โอ้โห คน
ขนาดนี้ เคยร่วมคิดและเปลี่ยนแปลงการปกครองเอย นำาชาติพ้นภัยช่วง
มหาสงครามเอย เป็นรัฐมนตรีเอย นายกรัฐมนตรีเอย คือเป็นคนที่ยิ่งใหญ่
ในความเห็นของผม แต่แม้ท่านยิ่งใหญ่ขนาดนี้ ท่านยังไม่บอกให้เราเชื่อ
ท่าน แต่บอกให้กลับไปคิดดู แสดงว่าข้อคิดของท่านน่าจะมีเหตุมีผลจริงๆ
น่าจะเป็นสัจจะ ไม่อย่างนั้นใครจะกล้า ผิดกับผู้ที่คิดว่าเป็นคนใหญ่คนโต
ที่ผมรู้จักที่บอกว่า เพราะผมเป็นนั่นเป็นนี่ คุณจึงต้องเชื่อผม
จุดนี้ทำาให้ผมประทับใจท่าน หันกลับไปอ่านหนังสือเกี่ยวกับ
ท่าน ศึกษาเรื่องเกี่ยวกับท่านมากขึ้น และเมื่อมีโอกาสก็ไปกราบท่านที่
ฝรั่งเศส ได้พบกับท่านผู้หญิงพูนศุขและพี่ๆ ผมได้มีโอกาสใกล้ชิดท่าน
หลังจากนั้น และมีโอกาสไปมาหาสู่เป็นระยะ คือไปฝรั่งเศสทีไร ก็ต้องมุ่ง
ไปหาท่าน สอบถาม เรียนรู้จากท่าน หลังๆ บางทีท่านก็กรุณาให้ผมพักที่
บ้านอองโตนี จึงได้มีโอกาสศึกษาอะไรจากท่านเยอะแยะทีเดียว ท่านและ
ท่านผู้หญิงมีเมตตาต่อผม (และนักศึกษาอื่นๆ) มากครับ
เวลานั้นชื่ออาจารย์ปรีดีเป็น “ปีศาจทางการเมือง” การไปใกลชิดแบบ
นั้น ที่บานวาอะไรไหม
ไม่ว่าเลยครับ ผมกลับมาเยี่ยมบ้านที่เมืองไทยครั้งแรกหลังจาก
ไปเรียนที่อังกฤษอยู่เกือบ ๔ ปี คุณพ่อผม (ศิริ สันตะบุตร) ซึ่งไม่เคยคุย
กับผมเรื่องอาจารย์ปรีดีเลย ก็ซักถามต่างๆ นานาเกี่ยวกับเรื่องของท่าน
98 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๑
