Page 23 - ปรีดีบรรณานุสรณ์ 2563
P. 23
“คอมมิวนิสต์” อีกทั้งบังคับให้นายปรีดีฯ กับภรรยาต้องออกเดินทาง
จากประเทศสยามไปอาศัยอยู่ในประเทศฝรั่งเศส
ต่อมาเมื่อวันที่ ๒๐ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔7๖ นายพันเอก
พระยาพหลพลพยุหเสนา เป็นหัวหน้านำาทหารบก ทหารเรือ และ
พลเรือนเข้ายึดอำานาจการปกครองประเทศอีกครั้งหนึ่ง และนำาความ
กราบบังคมทูลพระมหากษัตริย์ถึงความประสงค์ที่จะให้เปิดสภาผู้แทน
ราษฎร ซึ่งประธานสภาฯ ก็ได้กระทำาเช่นเดียวกัน พระมหากษัตริย์
ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เปิดประชุมสภาฯ ตั้งแต่วันที่ ๒๑
มิถุนายน พ.ศ. ๒๔7๖ และได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง
พระยาพหลพลพยุหเสนาเป็นนายกรัฐมนตรี จัดตั้งรัฐบาลขึ้นใหม่แทน
รัฐบาลของพระยามโนปกรณ์นิติธาดาซึ่งลาออกไป เมื่อจัดตั้งรัฐบาล
ใหม่ขึ้นแล้ว นายกรัฐมนตรีได้นำาความกราบบังคมทูลถึงความประสงค์
ของรัฐบาลในอันที่จะให้นายปรีดีฯ กลับมาช่วยราชการแผ่นดิน และต่อ
มาได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งนายปรีดีฯ เป็นรัฐมนตรี
เมื่อวันที่ ๑ ตุลาคม พ.ศ. ๒๔7๖ โดยนายปรีดีฯ และภรรยาเดินทาง
กลับประเทศสยาม
นายปรีดีฯ ได้รับพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ดำารงตำาแหน่ง
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย เมื่อวันที่ ๒๑ มีนาคม พ.ศ. ๒๔77
(ในครั้งกระนั้นเป็นปี ๒๔7๖) และได้อยู่ในตำาแหน่งดังกล่าวจนกระทั่ง
วันที่ ๙ สิงหาคม พ.ศ. ๒๔๘๐ ในระหว่างระยะเวลาดังกล่าว นาย
ปรีดีฯ ได้ปฏิบัติงานเป็นผลดีแก่บ้านเมืองที่สำาคัญหลายประการ เช่น
การร่าง พ.ร.บ.เทศบาล เสนอต่อสภาผู้แทนราษฎรจนกระทั่งออกใช้
เป็นกฎหมาย ซึ่งเปิดโอกาสให้ราษฎรมีส่วนร่วมในการปกครองท้องถิ่น
และท้องที่การจัดตั้งกรมโยธาเทศบาล การป้องกันและปราบปรามโจร
ผู้ร้าย การสร้างโรงพยาบาลหลายแห่งในต่างจังหวัด การสร้างฝายและ
๒๒ ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๓
