Page 22 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2561"

ศาสนธรรมนั้นเองสอนเราว่า บุรุษในอุดมคติอันผู้คนทั้งปวงต่าง
ประสงค์จะเดินตามรอยเท้าของเขานั้น ล้วนอุทิศตนเองแล้วเพื่อความ
ดีงามของมนุษยชาติ
แล้วใครกันเล่าจะกล้าลุกขึ้นมาบอกว่า นี่เป็นสิ่งไร้สาระ

หากเราได้เลือกแล้วซึ่งจุดยืนในชีวิตที่เราสามารถประกอบกิจการ
งานส่วนใหญ่เพื่อมนุษยชาติได้ ย่อมไม่มีภารกิจอื่นใดที่จะชี้นำาเราได้
อีกต่อไป ด้วยเหตุที่กิจการงานเหล่านั้นได้พลีไว้เพื่อประโยชน์แห่ง
มนุษย์ทุกผู้ทุกนามร่วมกันแล้ว
ต่อแต่นี้ไป ประสบการณ์ของเราจะมิใช่ประสบการณ์แห่งความ
สุขอันเจือด้วยความเห็นแก่ตัวอย่างคับแคบ แต่ความสุขของเรานั้น
จะเป็นสมบัติของมหาชนเรือนล้าน คุณูปการทั้งหลายของเรา แม้จะ
ซ่อนคงไว้ในความเงียบเชียบ แต่จะดำารงอยู่ชั่วกาลนาน และบนเถ้า
ถ่านแห่งเรือนกายของเรานี่เอง จะเป็นที่หลั่งรดซึ่งนำ้าตาแห่งมหาบุรุษ
ทั้งปวง

เมื่อเรียงความส่งถึงมือของ เอ็ช. วิทเท็นบาค (H. Wytten-
bach) ผู้เป็นครู งานชิ้นนี้ก็ได้รับการตรวจและประเมินว่า “ดีพอใช้”
ผู้เขียนจึงพอเข้าใจได้ทันทีว่า การบรรยายชีวิตเป็นตัวอักษรนั้นออกดูจะ
ง่ายเสียเหลือเกิน แต่ชีวิตที่เป็นจริงคงจะเป็นอีกเรื่องหนึ่งอย่างแน่นอน

ผู้เขียนเองไม่แน่ใจว่า เด็กหนุ่มชาวเยอรมันเจ้าของเรียงความ
ชิ้นนี้ที่ชื่อ คาร์ล มาร์กซ์ (Karl Marx) จะตระหนักในเรื่องนี้ด้วยหรือไม่
แต่สำาหรับชีวิตของนายปรีดี พนมยงค์ ผู้เขียนเห็นว่าสะท้อนให้เห็นทั้งนัย
แห่งข้อความตอนท้ายของนักเรียน คาร์ล มาร์กซ์ และยังสะท้อนชีวิตจริง
ของท่านเองที่กรุ่นไปด้วยการต่อสู้มาโดยตลอด

นายปรีดี พนมยงค์ ตอสูเพื่ออะไร

22 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๑