Page 66 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2562"
P. 66
รอดแล้ว พอเราเติบโตขึ้นมาก็เลยไม่ค่อยมี แต่กับหลานที่เล็กๆ ท่านก็
ชอบเล่นด้วยเหมือนกัน
มีเพื่อนเล่าให้ฟังว่า ชีวิตของท่านเป็นเรื่องงานจริงๆ แม้แต่บนโต๊ะ
อาหารท่านก็ยังคุยแต่เรื่องงาน
ค่ะ อย่างที่เล่ามา บนโต๊ะอาหารเราคุยเรื่องงาน หรือไม่ก็เรื่องที่
เราไปประสบพบเห็นมา มันไม่ค่อยเป็นเรื่องที่เบาสมองเท่าไรนัก
ทำาไมท่านถึงได้มั่นคงมากขนาดนี้ มีหลักอะไรหรือเปล่า
คิดว่า ความคิดของท่านที่ว่าอยากรับใช้ราษฎรไทย ไม่ใช่ว่าเพิ่ง
จะเกิดขึ้นมา แต่เกิดตั้งแต่วัยที่ท่านยังเด็ก ดังนั้น ความคิดที่มีมาตั้งแต่
เด็ก ทำาให้ลบกันไม่ได้ง่ายๆ
งานเขียนของท่านมีแพร่หลายในภาษาอื่นให้คนทั่วโลกอ่านกัน
หรือเปล่า
ก็จะมีเพียงแต่ภาษาฝรั่งเศสบางเล่ม ภาษาอังกฤษบางเล่มเท่านั้น
แต่อย่างเช่น เค้าโครงการเศรษฐกิจ มีนักวิชาการต่างประเทศเขาได้เขียน
วิจารณ์ หรือกล่าวพาดพิงถึง เป็นระบบความคิดทางด้านเศรษฐกิจ เรื่อง
นี้มีคนเขียนวิจารณ์เป็นเล่มโดยเฉพาะเลย เราเคยเชิญท่านผู้วิจารณ์มา
ในงานอำาลารัฐบุรุษ ท่านได้กล่าวออกมาเลยว่า “ปรีดีเป็นผู้ที่เกิดก่อนกาล”
อันที่จริงแล้วความคิดหลายๆ อย่างของนายปรีดีก้าวหน้าเกินกว่ายุค
ของสังคมไทยตอนนั้น แต่เนื่องจากเกิดก่อนกาลคนเขาก็ไม่ยอมรับ และ
ก็ต้องประสบชะตากรรมอย่างนี้
อาจารย์เคยกล่าวถึงในหลวง ร.๘ ให้ลูกๆ ฟังบ้างไหม
ไม่เคยพูดโดยเฉพาะ ไม่เคยพูดกับเราเลย ถ้าจะพูดก็อาจจะพูด
64 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๒
