Page 71 - 78 ปี วันสันติภาพไทย "เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง"

บรรดาศักดิ์ขุนนาง ตำาแหน่งขุน หลวง พระ พระยา และเจ้าพระยา
ซำ่�งมีมาตามกฎมณเฑูียรบาลสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนารถแห่งอยุธยา

ก็ถูกยกเลิกในครั�งนี�ด้วย เพราะรัฐบาลของท่านผู้นำาเห็นว่า “ฐานันดรไม่ก่อ
53
ให้เกิดเอกสิทธิ์แต่อย่างใด” และคนในประเทศอารยะย่อมจะต้องเสมอภาค
กัน คณะผู้สำาเร็จราชการแทนพระองค์จ่งได้ตราพระราชกำาหนดให้ยกเลิก
บรรดาศักดิ์ขุนนางตั�งแต่วันที� 15 พฤษิภาคม 2485 ปรากฏว่ามีผู้เวนคืน
บรรดาศักดิ์กันมาก เช่น “หลวงประดิษิฐ์มนูธรรม” มาใช้ชื�อและสกุลเดิม
ว่า “ปรีดี พนมยงค์” “หลวงพิบูลสงคราม” ชื�อเดิม “แปลก” สกุลเดิม
“ขีตตะสังคะ” ใช้ชื�อเดิม ใช้นามสกุลใหม่ “พิบูลสงคราม” “หลวงวิจิตร-

วาทการ” ชื�อเดิม “กิมเหลียง” สกุลเดิม “วัฒนปฤดา” เปลี�ยนชื�อเป็น
“วิจิตร” เปลี�ยนนามสกุลเป็น “วิจิตรวาทการ” นายปรีดี พนมยงค์ เขียน
เล่าไว้ว่า จอมพล ป. พิบูลสงคราม และหลวงวิจิตรวาทการ เคยดำาริจะให้
มีขุนนางเจ้าศักดินาเทียบอย่างศักดินาญี�ปุ่นและฝรั�ง เช่น ให้มี Duke เรียก
“สมเด็จเจ้าพระยา” แต่รัฐมนตรีส่วนมากปฏิเสธข้อเสนอ 54
รัฐบาลออกระเบียบกฎเกณฑู์เพื�อสร้างวัฒนธรรมในสังคมใหม่อย่าง

ถี�ถ้วน ถือเป็นระเบียบที�ประชาชนต้องปฏิบัติ เช่น เรื�องระเบียบว่าด้วยการ
ลำาดับอาวุโสรัฐมนตรี เรื�องว่าด้วยพิธีศพ เรื�องการแต่งกาย และมารยาท
เกี�ยวกับวิธีดำาเนินงานอาชีพ เรื�องกำาหนดการพิธีสมรสของคนไทย เรื�อง
ระเบียบการบริโภคอาหาร เรื�องการโดยสารรถประจำาทาง เรื�องเครื�อง
แต่งกายของผู้ประกอบอาชีพบางจำาพวก เรื�องระเบียบการใช้นามบัตร เรื�อง
ว่าด้วยระเบียบการเคารพของคนไทย ระเบียบปฏิบัติแต่ละเรื�องจะวาง
กำาหนดไว้โดยละเอียดว่าจะต้องวางตนอย่างไรจ่งจะเหมาะสม

53
“พระบรมราชโองการเรื�องการยกเลิกบรรดาศักดิ์,” ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 59, 19
พฤษิภาคม 2485.
54
โปรดดู ปรีดี พนมยงค์, บางเรื่องเกี่ยวกับพระบรมวงศานุวงศ์ในระหว่างสงครามโลก
ครั้งที่ 2 (กรุงเทพฯ, 2515), หน้า 102-103.

70 เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง