Page 100 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2562"
P. 100
ผมมาเล่มหนึ่งชื่อ ชาติยังคงมีอยู่และความรักชาติ เป็นบทความของท่าน
ท่านยังบอกว่าคุณไปอ่านวรรคสุดท้ายให้ดีๆ สักสิบเที่ยว แล้วไปคิดให้
ลึกๆ ว่ามันคืออะไร ผมอยากจะอ่านวรรคเกือบสุดท้ายในหนังสือเล่มนี้
ให้ท่านทั้งหลายฟังอย่างชัดเจน
“ในสังคมที่ประกอบด้วยคนหลายเชื้อชาตินั้น บุคคลส่วนหนึ่งได้
สละจิตสำานึกในเชื้อชาติเดิมของตนหมดสิ้นไปแล้ว โดยมีจิตสำานึกเช่น
เดียวกับเชื้อชาติส่วนมากของคนในสังคมนั้น จึงไม่มีจิตสำานึกที่จะถือเอา
ประโยชน์แห่งเชื้อชาติเดิมของตนเป็นใหญ่กว่าเชื้อชาติอื่น”
กระผมคิดว่าท่านคงไม่ได้พูดลอยๆ ไม่ได้พูดเป็นสำานวนอะไร
แต่ท่านคงอยากให้เรารู้อะไรบางอย่าง ผมได้ทราบว่าท่านไปอยู่ในประเทศ
จีนเป็นเวลานาน ท่านผู้หญิงก็ไปร่วมทุกข์ร่วมสุขกับท่าน หลังจากที่ไป
เยี่ยมท่านทั้งสองกลับมาแล้ว ขอประทานโทษท่านผู้หญิง ที่มิได้ขออนุญาต
ท่านไว้ก่อน คุณอังคณา ภรรยาผม เล่าให้ผมฟัง ท่านผู้หญิงพูดว่า “ไป
อยู่ในประเทศจีนตั้งหลายปี อยู่ใต้ร่มไม้ชายคาเขา เขาให้เกียรติและเลี้ยง
ดูอย่างไม่ต้องอนาทรร้อนใจ แต่ท่าน (ผู้ประศาสน์การ) ก็ยังไปขัดแย้งโต้
เถียงกับเขาอยู่ตลอดเวลา ทำาให้ต้องลำาบาก”
ท่านผู้หญิงก็พูดแบบผู้หญิงไทยที่ดีทั้งหลาย ที่ไม่อยากให้สามี
ตนต้องลำาบาก เดือดร้อน แต่สิ่งที่ท่านเล่าจากหัวอกลูกผู้หญิงนี้ ทำาให้
กระผมตื้นตันใจ เคารพบุรุษเหล็กเพชรของชาติไทยคนนี้ ที่ต้องไปตก
ระกำาลำาบากในต่างแดน แต่ก็มีความเด็ดเดี่ยว ทะนงองอาจยืนยันในสิ่งที่
ตนเห็นว่าถูกต้อง โดยไม่ย่อท้อต่อ Power that be ในขณะนั้น
98 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๒
