Page 44 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2562"
P. 44
แล้วเคยมีเรื่องหรือประเด็นอะไรที่ถกเถียงกันอย่างรุนแรงคือไม่เห็น
ด้วยกันเลยไหมแล้วแก้ปัญหาอย่างไร
ก็มีเหมือนกันนะคะ ไม่ใช่ความคิดเห็นของพ่อแม่กับลูกจะต้อง
เหมือนกันตลอด แม้แต่คนๆ เดียวกัน ความคิดบางขณะอาจจะไม่ตรง
กันก็ได้ พูดถึงปัญหาความคิดที่แตกต่างกันนั้น ถ้าเป็นความคิดทางการ
เมือง จุดใหญ่ๆ ส่วนใหญ่เราไปในทางเดียวกัน เพราะเราต่างต้องการให้
บ้านเมืองของเรามีความเจริญ มีความเป็นธรรมในสังคม อย่างเช่นเรื่อง
การอยู่ดีกินดี เหล่านี้ตรงกัน ที่มีแตกต่างกันก็คือทางที่จะไปสู่สิ่งเหล่านี้
จะไปด้วยวิธีไหน เมื่อไม่เห็นด้วยกันแล้ว ก็ถกเถียงกัน แต่เราถกเถียง
ด้วยความบริสุทธิ์ใจของเราเอง ที่เราคิดว่าอันนี้ถูก ท่านก็คิดว่าของท่าน
ถูก แต่ไม่ใช่มีเจตนาจะดัดแปลงของของท่าน จนท่านมาเห็นด้วยกับเรา
ทั้งหมด เพียงแต่อยากจะแสดงว่าเราเห็นของเราเองอย่างนี้
เรื่องนี้ท่านตามใจหรือว่าคัดค้าน อย่างสมมติว่า พ่อเป็นประชาธิปไตย
และลูกเป็นสังคมนิยมขึ้นมา ท่านมีการคัดค้านหรือให้อิสระเต็มที่
ลูกมีอิสระเต็มที่ แต่แน่นอนท่านก็อยากให้เราเห็นด้วยกับความ
คิดของท่านด้วยเหมือนกัน คือถ้าเราคิดว่าเราคิดอย่างนี้ถูกต้อง ท่านก็ไม่
ได้จะให้เราต้องคล้อยตามท่านไปเสียหมด แต่ท่านก็พยายามโน้มน้าวว่า
สิ่งที่ท่านคิดนี่ก็เป็นสิ่งที่ถูกต้องเหมือนกัน และท่านมีประสบการณ์มากกว่า
เราไม่ค่อยมีประสบการณ์ อันนี้ก็จริง บางครั้งความคิดก็อาจอ่อนหัดด้วย
เพราะอย่างพี่จากเมืองไทยไป เรื่องเมืองไทยพี่เรียนรู้ไปจากชีวิต ๑๑ ปี
ในเมืองไทย ซึ่งมันก็น้อยเหลือเกิน และหลังจากนั้นก็อ่านหนังสือพิมพ์
บ้าง อ่านหนังสือต่างๆ บ้าง ที่บ้านหนังสือเยอะ ก็อ่านหนังสือก็เยอะ
ประสบการณ์ก็เรียนรู้จากอันนี้ มันเลยไม่ใช่เรียนรู้ไปจากประสบการณ์ที่
เป็นจริง แต่ของท่านนั้นก็คือ ชีวิตที่เคยผ่านมาเป็นมา ซึ่งไม่เชิงเป็นบท
42 ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๒
