Page 159 - ฉบับ "ปรีดี บรรณานุสรณ์ 2561"
P. 159
ประธานาธิบดี อันนี้เป็นเคราะห์ร้ายของเยอรมนี เมื่อประธานาธิบดีซึ่ง
เป็นคนเดียวที่คุมฮิตเลอร์ได้ถึงอสัญกรรมขึ้นมาก็เสร็จเลย ฮิตเลอร์ก็รวม
ตำาแหน่งนายกรัฐมนตรีกับตำาแหน่งประธานาธิบดีเข้าด้วยกัน แล้วก็นำาพา
ประเทศเยอรมนีเข้าสู่ระบอบเผด็จการเบ็ดเสร็จและก่อสงครามโลกครั้งที่
๒ ขึ้นมา
ท่านทราบอยู่แล้วว่าในเรื่องของสงครามโลกครั้งที่ ๒ อาจารย์
ปรีดีก็มีส่วนเกี่ยวข้อง เพราะว่าอาจารย์ปรีดีอยู่ฝ่ายตรงข้ามกับเยอรมนีใน
ตอนนั้น เยอรมนีเป็นผู้ร้ายของประชาคมโลก ถ้าถามว่าตอนนั้นพระเอก
คือใคร ในขณะที่ดุลอำานาจสงคราม ดุลกำาลังสงครามในยุโรปมันดุลกันอยู่
ระหว่างเยอรมนีข้างหนึ่ง อีกข้างหนึ่งคืออังกฤษกับรัสเซีย ไม่พูดถึง
ฝรั่งเศส ฝรั่งเศสแพ้ไปตั้งแต่ ๗ วันแรกแล้วในตอนนั้น ดุลมันเปลี่ยนไป
เมื่อญี่ปุ่นก็ลากเอาอเมริกาเข้ามาสู่สงคราม ก็ทำาให้เยอรมนีแพ้สงคราม
ไปในท้ายที่สุด ประเด็นคือเมื่อ ๘๐ ปีที่แล้ว ผู้ร้ายคือเยอรมนี พระเอกคือ
อเมริกา แต่ตอนนี้ดูเหมือนโลกจะกลับข้างกัน ผู้ร้ายดูเหมือนว่ากำาลังจะ
กลายเป็นอเมริกาโดยที่ผู้นำาเองก็มาจากวิถีทางในแบบที่ใช้กระบวนการ
การเลือกตั้งเข้ามา แล้วพระเอกของโลกตอนนี้คือใคร Angela Merkel
ผมเรียนว่าสิ่งที่เป็นประเด็นสำาคัญที่ผมอยากจะพูดถึง คือ
ระบอบการเมืองที่จะเกิดขึ้นหลังจากเปลี่ยนแปลงการปกครอง โดย
ระบอบนี้คือระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข
และเกิดหลัก the king can do no wrong ขึ้นมา แล้วเป็นจุดเริ่มต้น
ของการปกครองในหลักการพื้นฐานที่ประชาชนเป็นเจ้าของประเทศ คือ
ประชาธิปไตย โดยพระประมุขของประเทศคือพระมหากษัตริย์
ทีนี้สิ่งที่เป็นคำาว่า “ประชาธิปไตยสมบูรณ์” ของอาจารย์ปรีดี
ก็จะมีมิติทางเศรษฐกิจทางวัฒนธรรมทางสังคม ผมจะได้พูดในตอนท้าย
แต่เอาเรื่องการเมืองก่อน ความจริงโดยหลักการในข้อที่ผมพูดไปสักครู่นี้
ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๑ 159
