Page 169 - ปรีดีบรรณานุสรณ์ 2563

ในคราวหน้าก็ดี หรือจะคิดในคราวต่อ ๆ ไปอีกหลาย ๆ สมัย หรือ
ตลอดชั่วชีวิตของลูกหลานนั้น ก็ต้องคำานึกถึงวิธีหาคะแนนเสียงทั้งใน

เมือง ชนบท ให้เหมาะสมแก่สภาพของสังคมที่เป็นอยู่อย่างแท้จริง และ
ที่กำาลังพัฒนาอยู่ และที่จะพัฒนาต่อไปตามกฎวิทยาศาสตร์ของสังคม
ส่วนจิตสำานึกของคนในเมืองที่ผู้วิจัยบางคนเห็นว่า แม้คนจน
ในเมืองก็ไม่ตื่นตัวที่จะลงคะแนนเสียงให้พรรคของฝ่ายตนนั้น ก็ต้อง

พิจารณาตามกฎวิทยาศาสตร์ของสังคม เพราะว่า มิใช่อยู่ดี ๆ คนเรา
ก็จะมีจิตสำานึกสูงที่จะเสี่ยงไปลงคะแนน แต่อย่างน้อยคนยากจนที่
เป็นพื้นฐานดีกว่าที่จะหาเสียงลงคะแนนจากพวกเจ้าสมบัติในเมือง

ไม่กี่คน ปัญหาก็อยู่ที่ว่า ถ้าไม่มีการจัดตั้งที่ถูกต้องเหมาะสมที่ให้คนจน
ในเมืองยอมรับการนำาของพรรคการเมืองใด ๆ แล้วพรรคนั้น ๆ ก็ไม่มี
ทางได้คะแนนเสียง เรื่องความตื่นตัวของคนจนในเมืองและวิธีจัดตั้ง
วิธีหาคะแนนเสียงอย่างไรจะเหมาะสมนั้น วิทยาศาสตร์ทางสังคมได้

กล่าวชี้แจงไว้อย่างมากมาย หากแต่ว่า เราจะสนใจหรือไม่สนใจเท่านั้น
แต่อย่างไรก็ตามต้องเป็นที่แน่นอนว่า กฎวิทยาศาสตร์สังคมนี้ต้อง
ประจักษ์จริง และในที่สุดเมื่อกรรมกรและคนยากจนในเมืองประกอบ

เป็นพลเมืองส่วนข้างมากของสังคมแล้ว พวกเขาก็จะต้องมีเสียงข้าง
มากในการเลือกตั้งและได้รับชัยชนะ

๑๖๘ ปรีดีบรรณานุสรณ์ ๒๕๖๓